วิกฤตสภาพภูมิอากาศไม่ได้อยู่ไกลตัวอีกต่อไป แต่สะท้อนผ่านอากาศร้อนจัด ฝนที่ตกไม่เป็นฤดูกาล น้ำท่วมฉับพลัน ภัยแล้ง และผลกระทบที่เกิดขึ้นกับชุมชนทั่วประเทศ คำถามสำคัญจึงไม่ใช่เพียงว่า “โลกจะเปลี่ยนไปอย่างไร” แต่คือ “เราจะช่วยให้บ้านของเราพร้อมรับมือกับการเปลี่ยนแปลงนี้ได้อย่างไร”
นี่คือแนวคิดหลักของ Green Mission by Chula x GULF ปีที่ 3 โครงการที่ GULF ร่วมกับ คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เปิดพื้นที่ให้เยาวชนระดับมัธยมปลายทั่วประเทศ ได้ใช้ความคิดสร้างสรรค์และทักษะด้านนวัตกรรม มองหาปัญหาในชุมชนของตัวเอง แล้วพัฒนาเป็นไอเดียเพื่อรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ภายใต้แนวคิด “Resilient LAB: คิดเพื่อบ้านเรา”
สิ่งที่ทำให้โครงการปีนี้น่าสนใจ คือการชวนเยาวชนเริ่มจากคำว่า “บ้าน” ซึ่งไม่ได้หมายถึงเพียงบ้านที่อยู่อาศัย แต่รวมถึงโรงเรียน ชุมชน เมือง และสิ่งแวดล้อมรอบตัว เพราะปัญหาโลกร้อนไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในระดับโลก แต่ส่งผลต่อชีวิตประจำวันของผู้คนในแต่ละพื้นที่อย่างแตกต่างกัน
บางพื้นที่อาจเผชิญปัญหาน้ำท่วม บางพื้นที่เจอภัยแล้ง บางชุมชนได้รับผลกระทบจากความร้อนและคุณภาพอากาศ ขณะที่บางเมืองต้องปรับตัวกับการใช้พลังงานและทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น โครงการนี้จึงไม่ได้มองเยาวชนเป็นเพียงผู้เรียนรู้ แต่เปิดโอกาสให้พวกเขาเป็น “นักคิดและนักลงมือทำ” ที่เริ่มต้นจากปัญหาใกล้ตัว
นี่คือจุดเปลี่ยนสำคัญของโครงการ เพราะไม่ได้จบลงแค่การประกวดไอเดีย แต่พาเยาวชนเข้าสู่กระบวนการทดลอง เรียนรู้จากข้อผิดพลาด และปรับแนวคิดให้ตอบโจทย์การใช้งานจริงมากขึ้น ซึ่งเป็นทักษะสำคัญของการสร้าง Green Leaders รุ่นใหม่ ที่จะเติบโตไปเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศไทยสู่สังคมคาร์บอนต่ำในอนาคต
ด้าน รองศาสตราจารย์ ดร.วิทยา วัณณสุโภประสิทธิ์ คณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มองว่า โครงการนี้ไม่ได้เป็นเพียงเวทีด้านสิ่งแวดล้อม แต่เป็นพื้นที่พัฒนาศักยภาพผู้นำรุ่นใหม่ด้านสภาพภูมิอากาศ หรือ Climate Leadership ผ่านการฝึกทักษะสำคัญหลายด้าน ทั้งการสื่อสาร การทำงานร่วมกัน การวิเคราะห์ปัญหา และการคิดเชิงระบบ
เมื่อเยาวชนได้ฝึกมองปัญหาในระดับพื้นที่ หรือ Area-based Climate Action พวกเขาจะเห็นว่า การรับมือกับโลกร้อนไม่ใช่เรื่องของนโยบายระดับประเทศเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเริ่มจากการลงมือทำในระดับท้องถิ่น เพราะเมืองและชุมชนคือรากฐานสำคัญของการเปลี่ยนผ่านสู่สังคมคาร์บอนต่ำ
อีกสีสันของปีนี้ คือการได้ เฟย-ภัทร เอกแสงกุล นักแสดงหนุ่มสายรักษ์โลก มาร่วมสร้างแรงบันดาลใจให้เยาวชน โดยเฟยสะท้อนว่า การใช้ชีวิตใกล้ชิดธรรมชาติและการเดินทางกลางแจ้ง ทำให้เห็นความสำคัญของการท่องเที่ยวและการใช้ชีวิตที่ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม พร้อมชวนเยาวชนกลับมามองสิ่งรอบตัวให้ลึกขึ้น ทั้งชุมชน เมือง และผู้คน เพื่อเปลี่ยนประสบการณ์ใกล้ตัวให้เป็นพลังสร้างการเปลี่ยนแปลง
เส้นทางของผู้เข้าร่วมโครงการยังถูกออกแบบให้เข้มข้นขึ้น หลังจากรอบคัดเลือก เยาวชนจะได้เข้าร่วม Bootcamp 4 วัน 3 คืน ณ ศูนย์เครือข่ายการเรียนรู้เพื่อภูมิภาค จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จังหวัดสระบุรี โดยไม่มีค่าใช้จ่าย พร้อมระดมสมองกับเมนเทอร์ผู้เชี่ยวชาญ และเปิดประสบการณ์จริงผ่านการศึกษาดูงานที่โรงไฟฟ้ากัลฟ์และสถานีดาวเทียมไทยคม เพื่อต่อยอดไอเดียให้มีความเป็นไปได้มากขึ้น
จากนั้น ทุกทีมจะเข้าสู่รอบชิงชนะเลิศ เพื่อนำเสนอแนวคิดนวัตกรรมที่ตอบโจทย์การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงในท้องถิ่นของตนเอง ชิงทุนการศึกษาและรางวัลรวมกว่า 100,000 บาท พร้อมรางวัลพิเศษ Popular Vote by GULF สำหรับทีมขวัญใจชาวโซเชียล
ในภาพใหญ่ Green Mission by Chula x GULF ปี 3 จึงไม่ใช่เพียงโครงการประกวดนวัตกรรมของนักเรียนมัธยมปลาย แต่คือการสร้างห้องทดลองทางความคิดให้คนรุ่นใหม่ได้เรียนรู้ว่า การรับมือโลกร้อนต้องเริ่มจากการเข้าใจปัญหาจริงในพื้นที่ ก่อนพัฒนาเป็นทางออกที่จับต้องได้
เพราะนวัตกรรมที่ดีอาจไม่ได้เริ่มจากเทคโนโลยีล้ำสมัยเสมอไป แต่อาจเริ่มจากสายตาของเยาวชนที่มองเห็นปัญหาในชุมชนของตัวเอง และกล้าตั้งคำถามว่า “เราจะทำให้บ้านของเราพร้อมรับมือกับอนาคตได้อย่างไร”
โครงการเปิดรับสมัครเยาวชนระดับมัธยมปลายทั่วประเทศในรูปแบบทีม 4 คน ตั้งแต่วันนี้ถึง 3 กรกฎาคม 2569 โดยผู้สนใจสามารถติดตามรายละเอียดได้ทางเว็บไซต์คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย รวมถึง Facebook: GULF Spark และ TikTok: @GULFspark